個意思。
”
【讀解】
水的用途有貴有賤(“濯纓”與“濯足”),是因為水有清有濁成的,人的有貴有賤,有尊有卑又何嘗不是由自己造成的呢?
不僅個人如此,一個家庭,一個國家,都莫不如此。
人因為不自尊,他人才敢輕視;家由于不和睦,“第三者”才有插足的縫隙;國家動亂,禍起蕭牆之内,敵國才趁機入侵。
所有這些,都有太多的例證可以證實。
我們今天說“保壘最容易從力部攻破”,其實也正是這個意思。
所以,人應自尊,家應自睦,國應自強。
禍福貴賤都由自取。
你就是你自己的上帝。
孟子曰:“桀纣之失天下也,失其民也;失其民者,失其心也。
得天下有道:得其民,斯得天下矣;得其民有道:得其心,斯得民矣;得其心有道:所欲與之聚之,所惡勿施,爾也①。
民之歸仁也,猶水之就下、獸之走圹②也。
故為淵驅魚者,獺也;為叢驅爵③者,鹯④也;為湯武驅民者,桀與纣也。
今天下之君有好亡者,則諸侯皆為之驅矣。
雖欲無王,不可得已。
今之欲王者,猶七年之病求三年之艾⑤也。
苟為不畜,終身不得。
苟不志于仁,終身憂辱, 以陷于死亡。
《詩》雲:‘其何能淑,載胥及溺⑥。
’此之謂也。
”
【注解】
①爾也:如此罷了。
②圹:同“曠”,曠野。
③爵:同“雀”.④鹯(zhan):一種像鹞鷹的猛禽。
⑤艾:即陳艾,常用于灸病,存放時間越久,療效越好。
⑥其何能淑,載胥及溺:引自《詩經·大雅·桑柔》。
淑,善,好;載,句首語助詞,無義;胥,相;及,與;溺,落水.
【譯文】
孟子說:“桀和纣之所以失去天下,是因為失去了老百姓的支持;之所以失去老百姓的支持,是因為失去了民心。
獲得天下有辦法:獲得老百姓的支持,便可以獲得天下;獲得老百姓的支持有辦法:獲得民心,便可以獲得老百姓的支持;獲得民心也有辦法:他們所希望的,就滿足他們,他們所厭惡的,就不強加在他們身上。
如此罷了。
老百姓歸服仁德,就像水往低處流,獸向曠野跑一樣。
所以,替深池把魚趕來的是吃魚的水獺;替森林把烏雀趕來的是吃鳥雀的鹞鷹;替商湯王、周武王把老百姓趕來的是殘害老百姓的夏英和殷纣王。
當今之世,如果有哪位諸侯喜好仁德,那麼,其他諸侯都會替他把老百姓趕來。
就是他不想統一天下,也會身不由己了。
現在那些希望統一天下的人,就像害了七年的病需要用三年以上的陳艾來治療一樣,如果平常不栽培積蓄,終身都得不到。
同樣的道理,如果平常不立志行仁,終身都會憂患受辱,一直到陷入死亡的深淵。
《詩經》說:‘那如何做得好,不過是相率落水罷了。
’正是說的這個意思。
”
【讀解】
一個是民心問題,一個是仁政問題。
二者密切相關,相輔相成。
民心問題反映的是民本主義思想,得民心者得天下,失民心者失天下。
當然,還沒有上升到“人民,隻有人民,才是創造世界曆史的動力”(毛澤東)的高度。
仁政得民心,不仁則失民心。
為淵驅魚,為叢驅雀。
壞人在無意中幫助了好人,惡成了促進曆史前進的動力。
這裡面所蘊含的,正是善與惡的曆史辯證法。
小而言之,就是地區與地區之間,單位與單位之間,商家與商家之間,也同樣存在着這種“為淵驅魚,為叢驅雀”的現象。
比如說人才“跳槽”,往往是由于原單位的領導人失去了人才的信賴之心而發生,這等于是這個單位的領導人主動把自己的人才驅趕到另外的單位去。
又比如說商家競争,如果哪一個商家銷售假冒僞劣品,擡高物價,服務态度又惡劣的話,等于是把顧客驅趕到别的商家去,無意之中幫了自己競争對手的忙。
這裡的道理是非常簡單的。
隻不過在實際生活與工作中,我們往往不知不覺地做了這種“為淵驅魚,為叢驅雀”的蠢事還沒有意識到罷了。
如此說來,倒是有必要反省反省,看看我們自己是否做了那“為淵驅魚”的水獺或是“為叢驅雀”的鹞鷹。
當然是但願沒有的好了。
孟子曰:“自暴①者,不可與有言也;自棄者,不可與有為也。
言非②禮義,謂之自暴也;吾身不能居仁由義,謂之自棄也。
仁,人之安宅也;義,人之正路也。
曠安宅而弗居,舍正路而不由,哀哉!”
【注解】
①暴:損害,糟蹋。
②非:诋毀。
【譯文】
孟子說:“自己糟蹋自己的人,和他沒有什麼好說的;自己抛棄自己的人,和他沒有什麼好做的。
出言使低毀禮義,叫做自己糟蹋自己。
自認為不能居仁心,行正義,叫做自己抛棄自己。
仁,是人類最安适的精神住宅;義,是人類最正确的光明大道。
把最安适的住宅空起來不去住,把最正确的大道舍棄在一邊不去走.這可真是悲哀啊!”
【讀解】
在孟子這裡,自暴自棄指自己不願意居仁心,行正義,而且還出言說毀禮義的行為。
稍加引申,也就是自己不願意學好人做好事而自卑自賤,自甘落後,甚至自甘堕落。
這就是成語自暴自棄”的意思,隻不過我們今天使用這個成語時,多半指那些遍受挫折後不能重新振作的人罷了。
從孟子宣傳推廣仁義道德的本意來看,他的這一段文字是非常優美而具有吸引力的。
我們今天動辄就說尋找“精神家園”,而孟子早已明明白白地告訴你:“仁,人之安宅也。
”仁,是人類最安适的精神住宅、精神家園,你還到哪裡去尋找呢?我們今天動辄就勸人走光明大道,而孟子早已明明白白地告訴你:“義,人之正路也。
”義,是人類最正确的光明大道,你為什麼還不去走呢?所以,孟子非常動感情地說:“曠安居而弗居,舍正路而不由,哀哉!”
所謂“苦海無邊,回頭是岸。
”孟子這一段勸人不要自暴自棄的文
基本
文件
流程
错误
SQL
调试
- 请求信息 : 2026-02-07 04:02:07 HTTP/2.0 GET : https://zheca.com/book/1673006/1046808_3.html
- 运行时间 : 0.088613s [ 吞吐率:11.29req/s ] 内存消耗:4,775.97kb 文件加载:93
- 查询信息 : 1 queries 0 writes
- 缓存信息 : 18 reads,0 writes
- /www/wwwroot/zheca.com/public/index.php ( 4.08 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/base.php ( 1.71 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Loader.php ( 12.70 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/composer/autoload_static.php ( 6.54 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Error.php ( 4.00 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/psr/log/Psr/Log/LoggerInterface.php ( 2.97 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Container.php ( 15.53 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/App.php ( 26.71 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Env.php ( 2.85 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Config.php ( 9.71 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/convention.php ( 11.74 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/application/tags.php ( 0.96 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Hook.php ( 5.58 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/application/common.php ( 37.88 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/helper.php ( 20.29 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/application/provider.php ( 0.62 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/config/app.php ( 8.05 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/facade/Env.php ( 1.17 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Facade.php ( 3.44 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/config/cache.php ( 1.13 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/config/console.php ( 0.91 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/config/cookie.php ( 1.11 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/config/database.php ( 2.26 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/config/log.php ( 1.22 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/config/middleware.php ( 0.85 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/config/session.php ( 1.06 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/config/template.php ( 1.69 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/config/trace.php ( 0.84 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/symfony/polyfill-mbstring/bootstrap.php ( 4.57 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/symfony/polyfill-php72/bootstrap.php ( 1.41 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/symfony/polyfill-intl-idn/bootstrap.php ( 2.70 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/ralouphie/getallheaders/src/getallheaders.php ( 1.60 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/guzzlehttp/promises/src/functions_include.php ( 0.16 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/guzzlehttp/promises/src/functions.php ( 11.77 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/guzzlehttp/psr7/src/functions_include.php ( 0.15 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/guzzlehttp/psr7/src/functions.php ( 26.03 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/guzzlehttp/guzzle/src/functions_include.php ( 0.16 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/guzzlehttp/guzzle/src/functions.php ( 9.65 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/overtrue/wechat/src/Kernel/Support/Helpers.php ( 2.28 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/overtrue/wechat/src/Kernel/Helpers.php ( 1.81 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/naixiaoxin/think-wechat/src/helper.php ( 0.18 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/facade/Hook.php ( 1.46 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Db.php ( 7.67 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Lang.php ( 7.38 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Request.php ( 57.17 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Log.php ( 8.92 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/log/driver/File.php ( 8.95 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/lang/zh-cn.php ( 12.58 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/route/route.php ( 3.16 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/facade/Route.php ( 3.83 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Route.php ( 25.79 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/route/Domain.php ( 7.07 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/route/RuleGroup.php ( 16.45 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/route/Rule.php ( 28.50 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/route/RuleItem.php ( 8.69 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/route/RuleName.php ( 3.92 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/facade/Config.php ( 1.52 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/vendor/naixiaoxin/think-wechat/src/Behavior/AppInit.php ( 1.94 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/route/dispatch/Module.php ( 5.21 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/route/Dispatch.php ( 9.27 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Middleware.php ( 5.34 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Cookie.php ( 7.35 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/View.php ( 5.71 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/view/driver/Think.php ( 6.12 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Template.php ( 47.31 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/template/driver/File.php ( 2.29 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Session.php ( 14.35 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Debug.php ( 7.57 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Cache.php ( 3.27 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/cache/driver/File.php ( 7.91 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/cache/Driver.php ( 8.70 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/application/index/controller/Chapter.php ( 63.61 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/application/index/controller/Check.php ( 2.03 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/application/index/controller/Base.php ( 2.97 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Controller.php ( 7.48 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/traits/controller/Jump.php ( 4.76 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/application/index/model/BooksModule.php ( 40.51 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Model.php ( 27.26 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/model/concern/Attribute.php ( 17.49 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/model/concern/RelationShip.php ( 19.82 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/model/concern/ModelEvent.php ( 6.04 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/model/concern/TimeStamp.php ( 2.58 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/model/concern/Conversion.php ( 7.49 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/facade/Cache.php ( 2.06 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/db/Connection.php ( 58.94 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/db/connector/Mysql.php ( 5.58 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/db/builder/Mysql.php ( 5.51 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/db/Builder.php ( 36.45 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/db/Query.php ( 104.44 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/Response.php ( 9.68 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/response/View.php ( 2.28 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/runtime/temp/3bd55e974fa579e25ffeec3951e1269c.php ( 4.04 KB )
- /www/wwwroot/zheca.com/thinkphp/library/think/debug/Html.php ( 4.02 KB )

0.089305s